Iranians History on This Day

روز و ماه خورشیدی و یا میلادی مورد نظر را انتخاب و كلید مشاهده را فشار دهید

میلادی

خورشیدی

10 فوريه

جستجوی:

هدیه مولف
این سایت مستقل و بدون كوچكترین وابستگی؛ هدیه ناچیز مولف كوچك آن به همه ایرانیان، ایرانی تبارها و پارسی زبانان است كه ایشان را از جان عزیزتر دارد ؛ و خدمتی است میهنی و آموزشی كه خدمت به میهن و هموطنان تكلیف و فریضه است كه باید شریف و خلل ناپذیر باشد و در راه انجام تكالیف میهنی نیاز به حمایت مادی احدی نباید باشد، و نخواهد بود. انتخاب موارد برای نگارش و عرضه در سایت نظرشخص مولف است.

Select your preferred language to translate this page into.

لینک به این صفحه

ایران

روزی که بغداد به دست هولاگوخان مغول افتاد و صدها هزار تَن از ساکنان آن قتل عام شدند و آخرین خلیفه عباسی نمَدمال شد

دهم فوریه سال 1258 (21 بهمن 762 سال پیش) سپاهیان هولاكوخان ـ نوه چنگیز و ایلخان مغول ایران شهر بغداد را تصرف کردند و 17 روز طول كشید تا این افراد بغدادیان را قتل عام و این شهر را ویران سازند. بغداد هنگام تصرف به دست مغولان بیش از چهارصد هزار تَن جمعیت داشت كه بیشتر آنان به دست مغولان كشته شدند. از آن پس تا یکی ـ دو قرن، بغداد شهری کم جمعیت بود.
    آمارهای مختلف درباره شمار مقتولان بغداد داده شده است. در برخی از آمارها، رقم مقتولین حدود 300 هزار به دست داده شده و در پاره ای دیگر، کمتر از این رقم. هلاگو در دهمین روز تصرف بغداد، المستعصم ـ آخرین خلیفه عباسی را هم (به صورت نمَدمال کردن) کشت و به عُمر خلافت عباسیان پایان داد.
    هولاكو (هلاگو Hulagu متولد 15 اکتبر 1218 و متوفی در 8 فوریه 1265) دو سال پیش از تصرف بغداد، ایلخانی خود را بر مناطق متصرفه در ایران ـ از فرارود تا شرق آناتولی كه سهم او از فتوحات پدربزرگش ـ چنگیز شده بود مستقر ساخته بود. هلاگوخان پسر Tolui امور اداری و كشورداری را در دست ایرانیان قرارداده بود و شمس الدین جوینی وزیر او بود و خواجه نصیرالدین توسی در مراغه رصدخانه ایجاد کرده بود. هولاکو در مراغه، سپس تبریز و سلیمانیه می نشست. هولاکو (هلاگو) پس از به دست گرفتن حکومت ایران، با مخالفت لُرهای ایران رو به رو شد و نیز نگران عملیات پیروان حسن صباح بود که به هر دو مسئله پایان داد و قلعه الموت را تصرف کرد.

تصویری از هولاکو

طبق بعضی روایات، نزدیكان ایرانی هولاكو كه از عرب و آسیبی كه ایرانیان از دو قرن حكومت آنان بر وطنِ شان دیده بودند دلخور بودند او را به برانداختن بساط عباسیان تشویق كرده بودند؛ گرچه در آن زمان اقتدار خلیفه عباسی محدود به شهر بغداد بود. علت نمَدمال کردن خلیفه به جای کشتن او با شمشیر، این بود که به هولاکو گفته بودند نباید خون یک مقام مذهبی ریخته شود. هولاگو پس از تصرف بغداد به توسعه طلبی ادامه داد و شام (سوریه)، بخش هایی از فلسطین تا غزه و مناطقی از آناتولی را تصرف کرد که در کنترل ایوبیانِ کُرد بودند. مغول ها در دمشق و حلَب (آلپو) نیز کشتار به راه انداختند. هولاکو قصد تصرف مصر و اتحاد کامل با پادشاهان اروپایی را داشت که به سبب مرگ برادرش ـ خان بزرگ ـ عازم چین شد تا در نشست تعیین خان بزرگ بعدی شرکت کند. وی پیش از حرکت به سوی شرق، بخشی از نیروهای خود را از شام به آذربایجان باز گردانید و تنها 12 تا 20 هزار تن از آنان را در شام و فلسطین باقی گذارد که حکمران مصر از دودمان معروف به ممالیک (مملوک) از فرصت استفاده کرد به شام و فلسطین لشکر کشید و سپاه مغول را در عین جالوت ـ Goliath (فلسطین) شکست داد و پیشروی مغول متوقف گردید. پس از هلاگو، پسرش آباقاخان برجای او نشست. هولاکو که در آذربایجان درگذشت در جزیره شاهی واقع در دریاچه ارومیه که محل گنج ـ ذخایر طلای او بود مدفون شد.

نقل این مطلب بدون ذکر نشانی پایگاه و نام مولف (نوشیروان کیهانی زاده) ممنوع است زیرا که نتیجه تحقیقات شخص وی و نظر اوست.

روزی كه «داور» خودكشی كرد ـ اندیشه و کارهای او از نوسازی دادگستری تا دارایی

علی اکبر داور در لباس وزارت

علی اكبر داور وزیر دارایی وقت (کابینه محمدعلی فروغی) 21 بهمن 1315 (دهم فوریه 1937) درخانه اش در تهران درگذشت که گفته شده است با خوردن تریاک خودكشی كرده بود. علت درگذشت او اعلام نشد و همچنین انگیزه وی از خودکشی احتمالی.
    در پی اعلام درگذشت داور، محمود بدر به کفالت وزارت دارایی منصوب شد.
    علی اکبر داور فارغ التحصیل رشته حقوق از سویس که نزدیک به ده سال در اروپا و بویژه در بلژیک مطالعات حقوقی کرده بود 11 خرداد 1306 (ژوئن 1927) و درکابینه مهدیقلی هدایت وزیر دادگستری شد و این سمت را در دو کابینه بعدی و تا 26 شهریور 1312 (سپتامبر 1933) که در کابینه محمدعلی فروغی وزیر دارایی شد حفظ کرده بود. داور قبلا در دوره های چهارم، پنجم و ششم تقنینیه، نماینده مجلس بود. وی برای مدتی هم وزارت فوائد عامه را برعهده داشت.
    داور که رساندن وطن از لحاظ پیشرفت های اجتماعی به پای کشورهای اروپایی را هدف خود قرار داده بود پس از اتمام تحصیلات و مطالعات در اروپا و بازگشت به وطن، بمنظور جلب همفکر و آماده کردن باسوادهای جامعه برای تغییر، به تاسیس یک حزب ترقیخواه و انتشار یک روزنامه همّت گماشت و روزنامه «مَرد آزاد» را در هشتم بهمن 1301 ( 21 ژانویه 1923) به سردبیری دکتر عیسی صدیق منتشر کرد و به تاسیس «حزب رادیکال» پرداخت. وی کار نوشتن مقاله را از «روزنامه برق» متعلق به سید ضیاء طباطبایی آغاز کرده بود. داور که نوسازی وطن و رساندن وضعیت اجتماعی آن را تا حد اروپا در صورت ادامه سلطنت قاجاریه (به همان روال گذشته) بعید می دانست در جلسات مجلس از اصلاح قانون اساسی (که منجر به عزل قاجارها شد) دفاع کرد و در این زمینه نطق او در جلسه نهم آبان 1304 (اکتبر 1925) مجلس معروف است.
     «تاریخ» نوسازی دستگاه قضایی ایران را به حساب علی اکبر داور نوشته است و شهرت او عمدتا مربوط به همین نوسازی است. وی از مجلس خواسته بود که سیستم قضایی سابق را منحل کند و سپس آن را با هفتصد قاضی تازه و آموزش افراد مستعد برای کار قضاوت دوباره دایر کرد. داور سیستم قضایی فرانسوی (فرانسه و بلژیک) را برای ایران بهتر از نظام قضایی انگلو ـ ساكسون (محاكمه با حضور هیات منصفه و قراردادن وظیفه تشخیص مجرمیت یا ردّ اتهام برعهده این هیات) دانسته بود و گفته بود كه هموطنان، مردمانی مهربان و باگذشت و تابع احساس و عواطفشان هستند و درنتیجه نمی توان اطمینان داشت كه در تشخیص مجرم و توصیه مجازات او دقّت لازم را بكار برند كه نقض غرض از فلسفه تنبیه و تنبّه است.
     وی قانون مدنی كشوررا با ملاحظه فقه شیعه تدوین کرد که هجدهم اردیبهشت 1307 (ماه مه 1928) از تصویب مجلس گذشت. با هدف اصلاح سازمانهای دولتی و قطع فساد اداری که ریشه 700 ساله داشت، داور یکم بهمن 1307 (21 ژانویه 1929) دیوان کیفر کارمندان دولت را تاسیس و امور آن را به دقیق ترین قضات وقت که شهرت پاکدامنی و بی نظری داشتند سپرد. رضاشاه پهلوی در مراسم معرفی این قضات به آنان تاکید کرده بود که انتظار مجازات دزدان اداری را دارد.
    داور در اجرای برنامه مبارزه با فساد اداری در 13 آذر 1308 (دسامبر 1929) یک هیات تفتیش به وجود آورد که کار آن بازرسی قضایی از ادارات دولتی بود. این هیات شماری از مقامات و حقوق بگیرهارا به اتهام فساد اداری، رشوه، حیف و میل اموال عمومی، سوء مدیریت و امروز و فردا کردن با مراجعان به محاکمه کشاند و در میان این متهمان، مُهره بزرگتر «نصرت الله فیروز» وزیر مالیه پیشین بود که محاکمه شد. محاکمه تیمورتاش وزیر دربار سابق که به جرم رشوه به سه سال زندان محکوم شد در 25 بهمن 1311 (ژانویه 1933) و در زمان وزارت داور صورت گرفت. داور برای جلوگیری از سندسازی و خوردن اراضی ملی و ... قانون تاسیس اداره ثبت اسناد و برای ثبت هویت اتباع، قانون ثبت احوال شخصیه را به مجلس بُرد و به اجرا درآورد. طبق قانون نکاح و طلاق که از اَمُرداد 1310 (جولای 1931) به اجرا درآمده است هر ازدواج و طلاق باید در دفترخانه رسمی ثبت شود. داور که حساسیّت خاص به راضی بودن اتباع کشور داشت بارها به قضات گفته بود که دادگستری با احقاق حق در مدتی کوتاه و در نهایت بی نظری می تواند عامل پیشگیری از نارضایی ها باشد و وای به روزی که بگندد نمک.
    داور از اعضای هیات اعزامی ایران به جامعه ملل و دفاع از اقدام ایران به لغو قرارداد دارسی (قرارداد نفت ایران و انگلستان) بود که دولت لندن علیه ایران به جامعه ملل شکایت برده بود. این هیات نهم دی ماه 1311 (دسامبر 1932) عازم مقرّ جامعه ملل شده بود.
     داور در طول تصدّی وزارت دارایی تلاش کرد که دو قرارداد با آمریکاییان که در آن زمان شهرت بی طرفی داشتند امضا کند که با انتقاد مطبوعات لندن! رو به رو شده بود. وی در سمت وزیر دارایی در 22 فروردین 1313 (مارس 1924) به کار همه خارجیان در گمرکات ایران که عمدتا مستشاران بلژیکی بودند پایان داده بود. به زعم وی، ورود کالای قاچاق از مرز مساوی است با تعرض نظامی خارجی یعنی مرزبان که از نیروهای مسلح کشور است نتوانسته از مرز وطن حفاظت کند. رقم بزرگی از درآمد کشورها از عوارض گمرک است، به علاوه کنترل دولت روی واردات و صادرات.
    داور همچنین کمک فراوان به ایجاد کارخانه قند شاه آباد کرد که در مهرماه 1314 (سپتامبر 1925) بکار تولید پرداخت. آخرین اقدام مهم داور در طول تصدّی وزارت دارایی، درخواست او از دکتر شاخت برای ارائه یک برنامه جامع برای نوسازی اقتصاد ایران بود. دکتر شاخت آلمانی که به ایران سفر کرده بود بیستم آبان 1315 (نوامبر 1936) با داور یک ملاقات شش ساعته داشت. داور سه ماه بعد درگذشت.
    [درباره دکتر شاخت و دیدارهای او از ایران، مطلب مفصّلی در سایت هفتم فوریه این تاریخ آنلاین درج شده است]

قتل محمد مسعود ناشر روزنامه «مَردِ امروز»

Mohammad masud

محمد مسعود ناشر روزنامه «مَرد امروز» 22 بهمن1326 (یازدهم فوریه 1948) در تهران به قتل رسید. وی هنگام خروج از چاپخانه محل چاپ روزنامه اش در خیابان اكباتان هدف گلوله قرار گرفته بود. محمد مسعود در روزنامه اش از مقامات، احزاب و افراد متعدد انتقاد كرده بود و در نتیجه پس از قتل او، هركس برای رفع سوء ظن از خود دیگری را متهم می كرد.
مسعود در انتقاد از مقامات و افراد به جای گرامر ویژه ژورنالیسم (كه همانا نقل قول، اشاره به آمار و بكار بردن افعال به صورت ویژه و اشاره های غیر مستقیم است) واژه های تند و افعال معلوم بكار می بُرد كه لحن كلام حكایت از درگیری فردی می كرد تا «روزنامه نگاری» كه سبک نگارش روزنامه نگار حرفه ای (نه حزبی) باید «بیطرفانه» باشد.
مسعود گاهی هم در روزنامه اش علیه مقامات اعلان تهدیدآمیز و اخطار چاپ می كرد كه ژورنالیسم حرفه ای این روش را تایید نمی كند. با قتل محمد مسعود عمر روزنامه نگاری در خانواده او پایان نیافت؛ ابوالحسن كمالی خواهر زاده مسعود سالها مدیر عامل خبرگزاری پارس (ایرنا) بود و بعدا ناشر مجله فضا شد.

22 بهمن 1357، روز پیروزی انقلاب با نگاهی بر صفحات روزنامه اطلاعات، شماره 15782 (شماره منتشره در آن روز)

    _ _ _ _ _

کُپی دو رویداد دیگر از گزارش های مندرج در شماره 22 بهمن 1357 روزنامه اطلاعات (روز پیروزی انقلاب)

دنیای هنر

شِرلی تمپل بازیگر فیلم و تلویزیون، خواننده، رقصنده و دیپلمات ـ نظر روزولت درباره او ـ درسی که دولت ها گرفتند ـ سفیر در پراگ در زمانی حسّاس

شِرلی تِمپل و جورج بوش

شرلی تِمپل Shirley Temple بازیگر 43 فیلم سینمایی، دارای برنامه (شو) در تلویزیون، خواننده، رقصنده و دیپلمات دهم فوریه 2014 (21 بهمن 1392) در 86 سالگی درگذشت. وی در اپریل 1928 در سانتامونیکا (کالیفرنیا) به دنیا آمده بود و از سه سالگی وارد کار نمایش شده، و در فیلم های سینمایی نقش کودک را بازی می کرد. شرلی جمعا 33 سال در کار سینما، نمایش و هنر بود که وارد سیاست شد و به استخدام دولت درآمد.
    بازی شادی آفرین و دلداری دهنده او در جریان رکود اقتصادی بزرگ آمریکا به حدّی در مردم ناامید آن دوران مؤثر بود که روزولت رئیس جمهوری وقت آمریکا گفته بود تا «شرلی تمپل» را داریم غم نداریم، همه مسائل حل می شود. شرلی با کلمات و رفتار خود در فیلم ها به مردم روحیه می دهد.
     به قولی، همین اظهارات روزولت، شرلی را که پدرش یک بانکدار کالیفرنیایی بود تشویق به ورود به کار دولتی و دیپلماتیک کرد. از آنجا که به دلیل بازی در فیلم های سینمایی، شهرت جهانی فراوان و نامی آشنا داشت، کارهای دیپلماتیک و سیاسی او خبر بزرگ رسانه ها می شد و به سود دولت متبوع، و چون زیبا و لبخند به لب داشت، رسانه ها تلاش می کردند که در هر مورد فعالیّت دیپلماتیک عکس های اورا منعکس کنند.
    شرلی در طول فعالیت دیپلماتیک خود در چند نشست مهم ازجمله عضویت نمایندگی آمریکا در جلسات مجمع عمومی سازمان ملل شرکت کرد. وی مدتی نماینده آمریکا در این سازمان و سفیر دولت متبوع در کشور 26 میلیونی غَنا بود. دولت آمریکا شرلی را در سال 1989 و در دورانی بسیار حسّاس و انتقالی سفیر خود در چک اسلواکی کرد و او شاهد پایان کار حکومت سوسیالیست ها و دگرگونی ها در این منطقه از جهان بود و در جریان فروپاشی بلوک شرق و شوروی قرار داشت. شرلی بیش از سه سال و تا سال 1992 در سمت سفیر آمریکا در پراگ بود.
    شرلی جمعا 25 سال در کار دیپلماتیک و سیاست بود. پیروزی های او در این کار و دستاوردهای دولت سبب شده است که دولت ها بکوشند از معاریف برای نمایندگی خود در مذاکرات و ماموریت ها و دیدارهای سیاسی استفاده کنند تا نه تنها جلب توجه و احترام کند بلکه پوشش خبری بیشتری داشته باشد.
    برنامه های تلویزیونی شرلی که دو بار ازدواج کرد بویژه دو برنامهِ «شرلی تمپل شَو» و «شرلی تمپل ستوری بوک» پُربیننده ترین برنامه ها از این دست بودند که سالها ادامه داشتند. شرلی چند جایزه بزرگ هنری کسب کرده بود.

شِرلی زمانی که یک بازیگر نوجوان بود و زمانی که یک بازیگر خردسال

درگذشت خواننده نامدار هندی در فوریه 2022 و به این مناسبت اعلام دو روز عزای عمومی در هند

لَتا مَنِشکار خواننده بنام هند ششم فوریه 2022 و در 92 سالگی درگذشت و به این مناسبت، دولت هند در این کشور دو روز متوالی عزای عمومی اعلام کرد. لتا در سپتامبر 1929 در یک خانواده اهل موسیقی به دنیا آمده بود که نام او را «هما» گذاشتند که بعدا تبدیل به لتا شد. وی از 13 سالگی وارد کار خواندن آواز شده بود و در بسیاری از فیلم های هندی صدای او پخش می شد و به بُلبُل هند شهرت یافته بود.

در قلمرو اندیشه

سالروز فوت منتسکیو و به این مناسبت نگاهی به اندیشه های او ـ سرمایه دارِ آزمند و تهیدستِ آسمان جُل کنترل شدنی نیستند!

Montesquieu

منتسکیو Montesquieu نویسنده، فیلسوف و حقوق شناس نامدار، مردی كه قوانین اساسی كشورها عموما بر پایه اندیشه های او تدوین شده است، دهم فوریه 1755 در 66 سالگی درگذشت. او 18 ژانویه سال 1689 در پاریس به دنیا آمده بود و در رشته تاریخ و مقدمات علوم و فلسفه تحصیل كرده بود. نظرات منتسكیو وسیعا در قانون اساسی ایالات متحده امریكا بكار گرفته شده است. افكار منتسكیو در ایجاد انقلاب فرانسه سهم فراوان داشته است.
     در زمینه اجتماعی، منتسكیو عقیده داشت كه سرمایه داران آزمند و همچنین تهی دستان (مردم آسمان جل) قابل كنترل نیستند ـ هر دسته به طریقی؛ ثروتمند می کوشد با عبور از نظامات ثروتمندتر و دارای قدرت بیشتری شود و تهیدست با شورش و طغیان و حتی تخریب ثروت و قدرت را از ثروتمند و توانگر بگیرد. وی از سرمایه داران به عنوان آنانکه که جز انباشتن ثروت اندیشه و انگیزه دیگر ندارند نام برده است.
     منتسکیو راه حل را وضع مالیات تصاعدی و نیز وضع ضابطه ضد اجحاف و استثمار دانسته و گفته است که برای پیشگیری از طغیان تهیدستان، باید از تمرکز ثروت در دست عده ای معدود جلوگیری شود و ثروت وسیله و دلیل مداخله در وظایف دولت قرار نگیرد. باید ضوابطی به اجرا گذارده شود که کسب ثروت عادلانه باشد و همچنین با اتخاذ تدابیر ازجمله توزیع عادلانه درآمد به وجود تنگدست و بینوا در جامعه پایان داده شود. با این بیان، مونتسکیو خواستار فقرزدایی و تعیین سقف ثروت و کنترل آزمندی افراد است تا جامعه مصون از ایجاد عقده روانی، نارضایی ها، قانون شکنی ها و عصیان باشد و بیم و نگرانی وجود نداشته باشد. تفسیر این نظریه این است که طغیان و انقلاب عمدتا به خاطر رسیدن به تامین عدالت اجتماعی ـ اقتصادی و رفاه است تا به دست آوردن برخی آزادی ها. منتسکیو برقرارکردن این تعادل [تعادل در توزیع ثروت] را از وظایف و تکالیف دولت ها دانسته که ارزیابی میزان شایستگی هردولت برحسب درصد تحقق و تامین این تعادل است.
    مهمترین تالیف منتسكیو «روح القوانین» است كه الگوی قوانین اساسی كشورها قرارگرفته و درباره حقوق غیر قابل نقض مردم و حفظ این حقوق از تعرض است [وظیفه دولت]، و اینكه یك دولت چگونه باید حكومت كند و حدود اختیارات آن. تاكید بر تفكیك كامل قوای حكومتی (مقننه، قضائیه و اجرائیه) بخشی از فلسفه سیاسی منتسكیو است تا موازنه قدرت (چک و بالانس) در جامعه حفظ و حقوق مردم از هرگونه گزند مصون و محفوط بماند. منتسكیو در «روح القوانین (الگوی قوانین اساسی)» كه نخستین چاپ آن در 1748 انتشار یافت نوشته است: تكالیف و اختیارات قوای سه گانه حكومتی باید طوری تنظیم شده باشد كه هریك از این سه قوه بتواند تجاوز قوه دیگر را از اختیاراتش مانع شود. به عبارت دیگر هر قوه اهرم كنترل دو قوه دیگر باشد تا ازحدود اختیاراتشان تجاوز نكنند.
     منتسكیو قانون نویسی را كاری بس مهم و حساس می داند و توصیه می كند كه یك قانون باید طوری نوشته شود كه مغایر فرهنگ جامعه نبوده، مسائل جامعه را كاهش و كیفیت زندگی را بالا ببرد و ایجاد تبعیض نكند و جامعیت داشته باشد. بنابراین؛ قانون باید با رعایت همه جوانب و ملاحظات تدوین، بررسی و سپس با توجه به نظرات واصله تصویب و با دقت تمام به اجرا گذاشته شود. قانونی که تحت فشار و یا برای تامین منافع یک دسته و گروه تصویب شود مردود است زیرا اجرای آن مآلا نظم جامعه را برهم خواهد زد.
     به نظر منتسكیو، حكومت ها سه دسته اند؛ سلطنتی، جمهوری، و اتوكراتیك كه در نوع سوم؛ ستمگری، زورگویی و اجحاف حد و حصر ندارد. منتسكیو معتقد است كه اوضاع و شرایط موجود در هر جامعه كه حاصل رویداد ها و تحولات در طول زمان است نوع و وضعیت حكومت آن جامعه را تعیین می كند، به عبارت دیگر؛ تاریخ ملی عامل تعیین كننده نظام حكومتی است. منتسكیو زنان را ــ البته زنان قرن 18 را ــ از نظر اشتغال به كارهای سیاسی برابر مردان نمی بیند!.
    منتسكیو در كتاب «نامه های ایرانی» اوضاع پاریس و روش زندگانی آن زمان را از قول یك مسافر خیالی ایرانی؛ به باد انتقاد گرفته و مسخره كرده بود. لبه تیز انتقاد او مخصوصا متوجه زندگانی لوكس و تشریفاتی اشراف و وضعیت كلیسا بود. منتسكیو نتیجه مطالعه و بررسی جزئیات تاریخ روم را در كتاب «طلوع و غروب امپراتوری روم» منعكس ساخته تا درس عبرت برای امپراتوران و اصحاب قدرت باشد.
    ××× اندیشمندان متاخر بر سه قوه حکومتی (مورد اشاره منتسکیو) یك قوه چهارم افزوده اند كه ژورنالیسم و كل رسانه های گروهی (نشریات، كتاب، رادیو ــ تلویزیون، فیلم، عكس و وسائل تبلیغ و ترویج و از سال 1995؛ آنلاین ها) هستند كه باید مستقل از هریك از سه قوه دیگر باشند تا بتوانند به وظایف خود عمل كنند.

در دنیای تاریخ‌نگاری

سالمرگ استاد عباس اقبال مورّخ و محقق بنام

Historian Abbas Eghbal

بیست و یكم بهمن ماه سالروز وفات مورّخ و محقق نامدار ایران، عباس اقبال آشتیانی است كه در سال 1334 در شهر رُم دیده ازجهان فروبست. وی در عین حال ناشر مجله «یادگار» بود. بنابراین؛ می توان اورا در شمار روزنامه نگاران كشور نیز رقم زد.
     عباس اقبال كه فارغ التحصیل سوربن فرانسه بود سالها در دانشگاه تهران و سایر مدارس عالی كشور تدریس كرده بود. «تاریخ مغول» را مهمترین تألیف او دانسته اند.
    استاد اقبال آشتیانی همچنین مجموعه جالبی از مكاتبات عهد سلجوقیان را تدوین كرده است. درباره صفویه «مجمع التواریخ» را منتشر ساخته است.
    تالیفات استاد اقبال آشتیانی بسیارند ازجمله سرگذشت امیر كبیر، جنگهای ایران و انگلستان، تاریخ طبرستان، تاریخ بحرین و جزایر خلیج فارس، درباره تاریخ كرمان و .... سالی نبود كه استاد اقبال یكی ــ دو كتاب منتشر نكند. تاریخ سه جلدی ایران، تاریخ سه جلدی جهان (عمومی) و كلیات تاریخ تمدن از جمله كتب درسی هستند كه وی تألیف كرده است.
     ترجمه های متعدد از زبان فرانسه از استاد اقبال آشتیانی باقی مانده است ازجمله ترجمه یادداشتهای ژنرال تره زل، ماموریت ژنرال گاردان (افسر فرانسوی اعزامی ناپلئون به ایران)، خاطرات دكتر فوریه (پزشك ناصرالدین شاه) از سه سال اقامت در دربار ایران.

در قلمرو رسانه‌ها

بحث رقابت انتشارات چاپی و دیجیتالی در سالمرگ گوتنبرگ سازنده ماشین چاپ

سوم فوریه 2022 نیز بمانند هر سال دیگر در کشورهای اروپایی ازجمله آلمان و سوئد به مناسبت سالروز درگذشت گوتنبرک نخستین سازنده ماشین چاپ مراسم برگزار شد که در فیچرهای منتشره به این مناسبت آمده بود که صنعت چاپ در دو دهه گذشته 50 درصد کاربری خود را به دیجیتال نویسی داده است.
Johannes Gutenberg یوهان گوتنبرگ سازنده نخستین ماشین چاپ كه اختراع او خدمت بزرگی به گسترش علوم و ادبیات و ارتقاء معلومات عامه بود سوم فوریه 1468 در 68 سالگی درگذشت. وی که در ماینتس آلمان بدنیا آمده بود همانجا درگذشت. اختراع او ـ ماشین چاپ در 1439 ـ یک انقلاب در پیشرفت بشر خوانده شده است که به رنسانس و دوران روشنگری کمک بسیار کرد و دانش بشر ـ قبلا در یک منطقه و منحصر به جماعتی کم، جهانی شد. قرن ها پیش از او، چینی ها و كره ای ها فن چاپ بلوكی (به صورت مُهرزنی) را اختراع و بكار گرفته بودند که گوتنبرگ ماشین چاپ و انتشار انبوه را ساخت.

شماره 103 مجله روزنامک، سی ام دی 1402 انتشار یافت، آنلاینِ پی. دی. اف. صفحات آن در دسترس است ـ کُپی روی جلد آن:

    آنلاینِ پی.دی.افِ صفحات این شماره و همه شماره های پیشین این مجله در این آدرس:
     www.rooznamak-magazine.com

سایر ملل

شهر گمشده «مایا» و تمدن درخشان بومیان قاره آمریكا

هرم باستاني مايا در شهر گمشده موييل

دهم فوریه سال 1926 اعلام شد كه شهر باستانی «مایا» ها ( بومیان ـ سرخپوستان ـ قاره آمریكا كه عمدتا در آمریكای مركزی و جنوب مكزیك امروز زندگی می كردند در جنگلهای یوكاتان كشف شده است.
    باستانشناسان آمریكایی ضمن مطالعه آثار باستانی كشف شده درشمال مكزیك (منطقه ازتک ها) به وجود شهری به نام «موییل» با تمدنی درخشان در جنوب (منطقه مایا نشین) پی برده بودند و چون آن را نمی یافتند، شهر گمشده می خواندند.
    در «موییل» یك بنای بزرگ هرمی شكل، شش معبد و ساختمانهای متعدد به دست آمده است. وضعیت ساختمانها نشان می دهد كه این شهر مركز معاملات تجاری و داد و ستد میان جنوب و شمال قاره آمریكا بوده و مایاهای جنوب دارای تقویم و كتابت بوده و حسابداری می دانسته اند. شهر «موییل» از ساحل دریای كاراییب فاصله چندانی ندارد.
    تمدن مایاها مشابه سایر تمدنهای قاره آمریكا از جمله آزتك، آندز (بومیان آمریکای جنوبی) و نیز بومیان آمریكای شمالی تر (ایالات متحده و کانادا) بوده است.

اعدام مجرم در آمریکا از دار زدن تا اطاق گاز، صندلی برقی و تزریق زهر

اطاق گاز زندان « كارسون سیتی » حاكم نشین ایالت نوادا

در این روز (دهم فوریه) در سال 1924 برای نخستین بار در آمریكا برای اعدام یك مجرم از اطاق گاز استفاده شد. این مجرم، «جانی جی» جنایتكار معروف بود كه در زندان شهر «كارسون سیتی» ـ حاكم نشین ایالت نوادا در اطاق گاز قرار گرفت و پس از رها شدن گاز سمی، ظرف شش دقیقه جان سپرد.
مدتها بود كه اعدام با دار در جامعه آمریكا مورد انتقاد قرار گرفته بود. اعدام در اطاق گاز بعدا جای خودرا به صندلی برقی داد كه مرگ با آن سریعتر صورت می گرفت. در دهه 1980 چون هنگام اعدام یك مجرم با صندلی الكتریك، از گوشهای او خون بیرون زده بود، این طریقه هم ترك شد و اعدام در آمریكا اینك با تزریق داروی سمی صورت می گیرد. اخیرا در چند ایالت آمریكا انتخاب نوع اعدام به اختیار خود محكوم واگذار شده است. در پاره ای از ایالات آمریكا بمانند اروپا، مجازات اعدام وجود ندارد. آمار نشان داده است كه در دو ایالت تكزاس و ویرجینیا بیش از سایر ایالتهای آمریكا اعدام صورت گرفته است.

مخلوق جنگ سرد سابق: 2 كشور با یک نام در یك محدوده جغرافیایی! ـ آغاز جنگ سرد تازه و از سر گرفته شدن دوران اتحادیه سازی و یارگیری

فوریه 1950، جهان با دو كشور با یک نام در یك محدوده جغرافیایی رو به رو شد كه این وضعیت مخلوق جنگ سرد دو بلوك غرب و شرق بود. این دو كشور، «ویتنام» بود كه تحت الحمایه فرانسه قرارداشت.
     «بائو دای پادشاه وقت» این كشور را امپراتوری ویتنام و پایتخت آن را شهر باستانی «هوئه» اعلام كرده بود و پذیرفته بود كه تحت سرپرستی فرانسه باشد و دكتر هوشی مین آن را جمهوری دمكراتیك ویتنام و پایتختش را شهر هانوی معرفی كرده بود كه تابع دولت دیگری نیست و حاكمیت ملی كامل دارد حال آنکه این قسمت هم تحت الحمایه فرانسه بود و فرماندار فرانسوی بر آن حکومت می کرد.
     نیروهای فرانسه در هر دو شهر (هوئه و هانوی) مستقر بودند. فرق این دو قسمت (دو ویتنام) این بود كه بائودای با حمایت فرانسه (ولی بدون داشتن اختیارات حکومتی) بر كرسی خالی امپراتوری اش! تكیه می زد و دكتر هوشی مین از دست فرانسه در جنگلها پنهان بود.
    تا هفتم فوریه دولتهای انگلیسی زبان ـ آمریكا، كانادا، استرالیا، انگلستان و نیوزیلند ـ ویتنام بائودای و دولتهای هند، روسیه، لهستان، چك اسلواكی ، رومانی، مجارستان، آلبانی، كره شمالی و ... ویتنام دكتر هوشی مین را به عنوان ویتنام به رسمیت شناخته بودند. موشی مین و بائودای هیچکدام تقسیم ویتنام را قبول نداشتند. نهرو نخست وزیر هند بائودای را دلقك و عمل او را خیمه شب بازی خوانده بود. در عوض، دولت آمریكا به كشتی های نظامی اش اجازه داده بود كه از بندر سایگون دیدار دوستانه به عمل آورند.
    این وضعیت نمونه ای از اوضاع جهان در اوایل جنگ سرد و پیش از درگذشت استالین بود. کار ویتنام سرانجام به جنگ کشید ـ جنگی طولانی و پُرتلفات و پیروان هوشی مین در سال 1975 پیروز شدند و ویتنام متحد و یکپارچه شد. بسیاری از اصحاب نظر درگیری بلوک غرب با روسیه بر سر اوکراین را جنگ سرد تازه ای خوانده اند که از 2014 شروع شده و می رود تا دوران اتحادیه سازی ها و یارگیری ها از سر گرفته شود و نظمی که از 1992 برقرار شده است برهم خورد و جهان از صورت یک قطبی خارج گردد.

آغاز عصر «مكارتی ییسم» در آمریكا ـ زده شدن برچسب کمونیست بودن به افراد و خانه نشین شدن بسیاری از مدیران خوب

سناتور مككارتي فهرست كمونيست هاي وزارت خارجه آمريكا را نشان مي دهد

سناتور جمهوریخواه ایالت ویسكانسین آمریكا جوزف مككارتیMcCarthy هشتم فوریه 1950 با این ادعا كه سازمانهای دولتی آمریكا از جمله وزارت امورخارجه این كشور لانه كمونیست ها شده اند و كمونیست ها به رسانه های گروهی ازجمله استودیوهای تولید فیلم سینمایی و بنگاههای نشر كتاب رخنه كرده اند، وضعیتی را در آن كشور به وجود آورد كه در تاریخ به «كارتییسم» معروف شده است.
    در این دوره هركس می توانست به مخالف خود برچسب كمونیست بودن و یا حامی سرخها بزند و از میدان خارج سازد. سایه این وضعیت كه تا فروپاشی شوروی كم و بیش دیده می شد، امریكا را از مدیران امور عمومی، نویسندگان و پژوهشگران خوب محروم كرد. بیشتر این عده از ادامه خدمت مأیوس شده و خانه نشینی اختیار كردند.
    مككارتی (مکارتی) كه یك سناتور تازه كار بود دهم فوریه 1950 فهرستی حاوی نام و مقام 205 كارمند وزارت امور خارجه امریكارا كه در دست داشت در یك مصاحبه مطبوعاتی به روزنامه نگاران نشان داد و گفت كه اینان كه طرّاح و مجری سیاست خارجی امریكا هستند، خود كمونیست و در نتیجه جاسوس شوروی هستند و دین آچسن وزیر امور خارجه این را می داند و به جای بركنار ساختن آنان شلوار راه ــ راه دیپلماتیك می پوشد و به لهجه بریتانیایی سخن می گوید.
    سنای آمریكا تحت فشار افكار عمومی كه در آستانه بی اعتمادی نسبت به كارمندان دولت قرار گرفته بودند كمیته ای را مامور رسیدگی به ادعای مككارتی كرد و این وضعیت كه هر روز گزارشهایش وسیعا در رسانه ها منعكس می شد تا دوم دسامبر سال 1954 ادامه داشت.
    دمكراتهای سنا در جولای سال 1950، پنج ماه پس از اعلام ادعای مككارتی، پی به بزرگ جلوه داده شدن موضوع برده بودند و نظر خود را در سنا اعلام كرده بودند كه مككارتی آنان را تهدید به كشاندن به دادگاه كرد و به كار خود ادامه داد. در یك مورد حتی كنگره را مجبور به بررسی طرح قانونی كرد كه برای عضویت در حزب كمونیست امریكا جریمه و مجازات تعیین شده بود كه طرح به دلیل مغایرت با اصل آزادی عقیده به تصویب نرسید. مككارتی در این مدت حتی محقّق معروف «اوون لاتیمور» را هم كمونیست و جاسوس شوروی اعلام كرده بود. در این مدت شماری از فیلمنامه نگاران و فیلمسازان هالیوود هم که برچسب کمونیست بودن خورده بودند کار خودرا رها ساختند. جمعا دو هزار تَن از كاركنان دولت تصفیه شدند كه در جلسه دوم دسامبر سال 1954 سنا، سناتورهای حزب دمكرات كارها و ادعاهای مككارتی را اغراق آمیز و برای جامعه آمریكا زیان آور خواندند و برای محكوم كردن و تقبیح او رای گرفته شد و وی با 67 رای موافق در برابر 22 رای مخالف تقبیح و به «مكارتییسم» پایان داده شد.

ختنهِ دختربچه ها در 29 کشور ادامه دارد ـ گزارش دویچه وله در این زمینه

دویچه وله (صدای آلمان) در فوریه 2022 در وبسایت فارسی اش گزارش مفصلی از ختنه کردن دختربچه ها و شکل و فیزیولوژی کلیتوریس Clitoris انتشار داده بود که نشان می داد این عمل که از سه هزار سال پیش رواج داشته اینک در 29 کشور آفریقایی هنوز صورت می گیرد و نیز در حدّی کم در میان برخی طوایف در آسیای غربی. در همان کشورهای آفریقایی ازجمله مصر، قوانینی مبنی بر ممنوعیت این عمل وضع شده است، ولی چون در خانه و به صورت خصوصی و روی نوزادان و کودکان انجام می شود جلوگیری از آن دشوار به نظر می رسد.
    به نوشته وبسایت دویچه وله، خنته دختران در مصر، سومالی، گینه، مناطق شرق کنیا و جیبوتی بیش از سایر کشورهای آفریقایی رایج است و در مصر از زمان فراعنه (پیش از افتادن این کشور به دست ایران در 25 قرن پیش که دهها سال یک استان ایران بود). پس از این پنج کشور، به ترتیب در اوگاندا، مالی، سیرالئون، اریتره و سودان. از عهد باستان، هدف از این اقدام، کاهش و از میان بردن احساسِ سِکس در زنان بوده است تا رابطه نامشروع برقرار نشود که از آن پس این جراحی خانگی، در آنجا عادت و روال شده است.
    دویچه وله نوشته است که مهاجرت از آن کشورها به اروپا و سایر نقاط جهان، این عادت (فرهنگ) را از میان نبرده است، برای مثال؛ برآورد شده است که حدود 15 هزار از زنان مهاجر از آفریقا به آلمان ختنه شده اند.
    دویچه وله سپس به فیزیولوژی کلیتوریس اشاره کرده و توضیح داده است که کلیتوریس در بانوان با آلت تناسلی مردها تفاوت ندارد و فرقشان در این است که کلیتوریس در داخل بدن زن قرار دارد و آلت مردها در خارج و شکل و شباهت و عمل آنها یکسان است و نوکِ کلیتوریس در خارج از بدن است که در عملِ ختنه کردن، همان قسمت را قطع می کنند که تحریک شونده است و چون ختنه زنان منع قانونی دارد، در خانه و عمدتا با تیغ ریش تراشی انجام می شود و خالی از خونریزی و عفونت نیست.

تاریخ از نگاهی به تصویر

اتومبیلی که پسری 11 ساله راننده آن بود 3 نفر راکشت

در پی یک حادثه رانندگی که گفته شده بود پسر 11 ساله امام جمعه تفرش راننده اتومبیل بود و منجر به کشته شدن سه نفر در اتومبیل دیگر شده بود که اعضای خانواده رئیس شورای یک شهرک (روستا) بودند، شورای سیاست‌گذاری ائمه جمعه استان مرکزی، یکشنبه 17 بهمن 1400 (6 فوریه 2022) از عزل پدر از آن سمت و معرفی جانشین او خبر داد.
    اتومبیلی که (طبق گزارش های رسانه ای) رانندگی آن را آن پسر 11 ساله بدست داشت 14 بهمن (سوم فوریه 2022) در جاده تفرش ـ قم (جاده قدیمی ساوه) منجر به تصادف و کشته شدن سه نفر و مجروح شدن چهار دیگر نفر شد.
    جان‌باختگان این حادثه، رئیس شورای اسلامی کَهَک و دو فرزندش بودند.
    پلیس راه استان مرکزی، علت وقوع این حادثه را انحراف به چپ اتومبیل (که گفته شده است نوجوان 11 ساله راننده آن بود) اعلام کرده است.

صحنه حادثه و تیتر خبر روزنامه

برخی دیگر از رویدادهای 10 فوريه

1763: قرارداد پاریس به امضای سران فرانسه، انگلستان، اسپانیا و پرتغال به جنگ 7 ساله پایان داد و فرانسه كه در جنگ بر سر كانادای وقت از انگلستان شكست خورده بود، كانادا را به دولت لندن داد. با امضای این قرارداد، انگلستان نیروی برتر در اروپا شد. طبق قرارداد پاریس، چند منطقه دیگر در آفریقا، کارائیب، هندوستان، فیلیپین و مالایا دست به دست شد.

1846: انگلیسی ها كه سرگرم تصرف همه هندوستان بودند سیك هایِ پنجاب را كه استقلال داشتند در جنگ شكست دادند و تابع خود ساختند.

1890:

پاسترناک

بوریس پاسترناک نویسنده و شاعر روس و مؤلف کتاب «دکتر ژیواگو» به دنیا آمد و 70 سال عُمر کرد. کتاب دکتر ژیواگو که شرح احوال، مشکلات و اظهارات فردی به همین نام است خشونت ها، نارسایی ها و ضعف های انقلاب و انقلابیون روسیه در سالهای نخست و در جریان جنگ داخلی این کشور (جنگ سرخ ها با سفیدها = کمونیست ها و ملیّون) را منعکس می کند. این کتاب در شوروی ممنوع الانتشار بود و یک ناشر ایتالیایی که متوجه قضیه شده بود نسخه دستنویس آن را به طریقی از روسیه خارج و در میلان منتشر کرد که به بسیاری از زبانها ازجمله فارسی ترجمه شد و پایه های نظام کمونیستی شوروی را به لرزه درآورد. این کتاب برنده جایزه ادبی نوبل شد ولی پاسترناک جایزه را نپذیرفت. وی که در عین حال یک مترجم کتاب و مقاله بود تالیفات متعدد ازجمله داستان «زندگی خواهر من» دارد. به باور مورّخان، پاسترناک و سولژنیتسین (نویسنده دیگر روس) در فروپاشی نظام کمونیستی سهم چشمگیر داشتند. کار این دو نویسنده، قدرت و نفوذ قلم را در ایجاد تغییرات نشان داده است.
    [درباره پاسترناک، مطلبی مفصل در سایت 23 اکتبر این تاریخ آنلاین آمده است]

1933: فرامرز پایور آهنگساز و سنتورنواز ایرانی به دنیا آمد. وی که در طول زندگی هنری خود آهنگ های متعدد ساخت، چند کتاب درباره موسیقی سنتی ایران تألیف و موسیقی تدریس کرد نهم دسامبر 2009 (1388هجری خورشیدی) در تهران درگذشت. پدر و پدر بزرگ او نیز از موسیقی دوستان کشور بودند.

1933: در این روز و زمانی کوتاه پس از قدرت گیری، هیتلر اعلام كرد كه ماركسیسم جایی در آلمان ندارد، زیرا آلمانی ها سوسیالیسم ملی ـ سوسیالیسم آلمانی را پذیرفته و به آن روی آورده اند. هر فرهنگ ملی هر ایسم را به صورتی که انشاء شده است نمی تواند بپذیرد. هر ایسم اگر با ارزش ها و خواست های یک جامعه مطابقت نکند، در آن جامعه پایدار نخواهد ماند ـ آمادگی هر فرد و هر جامعه را برای قبول یک ایده و روش ـ حتی قانون و ضابطه بابد از نظر دور نداشت. نقض قوانین و ضوابط به این جهت است که فرد و جامعه باطنأ و قلبا پذیرای آن نیست. [سخنرانی هیتلر در این زمینه بسیار طولانی بود.].

1936: در این روز جنگ دوم ایتالیا با اتیوپی (حبشه) آغاز شد که در این جنگ نیز ارتش اتیوپی شکست خورد. جنگ اول دو کشور در سال 1935 صورت گرفته بود که در آن نیز اتیوپی شکست خورده بود. ایتالیایِ موسولینی که درصدد احیاء امپراتوری روم بود در منطقه مدیترانه و آفریقا دست به تعرّض نظامی به آلبانی، یونان، لیبی و ... زد و آن خواست و تعرض متعاقب آن مورد حمایت آلمان قرار گرفت. همین خواست ملی گرایان ایتالیایی و انعکاس جهانی آن سبب شده بود که ملی گرایان ایران نیز چنین خواستی را مطرح کنند و جویای احیاء ایرانزمین به صورتی که پیش از فتحعلی شاه قاجار بود ـ حتی به شکل احیاء یک ملت با چند دولت شوند. رئیس وقت کشور ـ رضاشاه پهلوی ـ چنین تفکر و خواستی را برمی تابید و .... ایران و روم حدود هشت قرن دو اَبَرقدرت جهان و رقیب یکدیگر بودند و پیش از تعرض اسکندر مقدونی، ایران تنها اَبَر قدرت جهان به مدت بیش از 250 سال.

1951: (21بهمن 1329) پهلوی دوم (محمدرضاشاه) با ثریا اسفندیاری بختیاری ازدواج كرد. ثریا بانوی دوم او بود.
ثریا چون دارای فرزند نشد، هفت سال بعد مطلقه گردید. پهلوی دوم از بانوی اول خود که یک پرینسس مصری بود دارای فرزند پسر نشده بود. نخستین پسرِ پهلوی دوم در نهم آبان 1339 از بانوی سوم او به دنیا آمد.

ثريا

1954: آیزنهاور رئیس جمهوری وقت آمریكا اعلام كرد كه به مصلحت این كشور نیست كه خود را در مسئله وقت ویتنام درگیر كند. در آن زمان در شمال ویتنام میان پیروان هوشی مین و نیروهای استعماری فرانسه جنگ بود و برخی از دولت های ضد کمونیست و نیز گروهی از سیاسیون و مقاله نگارانِ رسانه های آمریکا آیزنهاور را ترغیب به ورود به جنگ ویتنام به حمایت از فرانسه می کردند. ویتنام بمانند لائوس و کامبوج تحت الحمایه فرانسه بود. دهها سال پیش از جنگ جهانی دوم، دولت لندن و دولت پاریس منطقه «هندوچین» را میان خود قسمت!کرده بودند و لائوس، ویتنام و کامبوج سهم فرانسه شده بود. سیام (تایلند) به صورت مستقل باقی مانده بود تا منطقه حایل میان متصرفات فرانسه و انگلیس باشد. در جریان جنگ جهانی دوم، امپراتوری ژاپن با شعارِ دست غربی ها از مشرق زمین کوتاه، فرانسه و انگلیس را از تمامی منطقه هندوچین بیرون رانده بود و نیز هلند را از اندونزی و آمریکا را از فیلیپین و .... پس از جنگ دوم، فرانسه و انگلیس به متصرفات سابق خود بازگشته بودند و ....

1971: اعلام شد که در زلزله 6 و 7دهم ریشتری نهم فوریه 1971 (روز پیش از این) در منطقه لس آنجلس در کالیفرنیای جنوبی، 64 تن کشته و حدود دوهزار نفر مجروح شدند و صدها میلیون دلار زیان مالی وارد آمده است.

2003: در این روز دولت عراق با پروازهایِ شناساییِ درخواست شدهِ قبلی بر فراز این کشور به منظور یافتن فعالیت های اتمی احتمالی عراق موافقت کرد، ولی جورج دبلیو بوش رئیس جمهوری وقت آمریکا گفت که «خیلی دیر شده است» و حمله نظامی آمریکا و ائتلاف به عراق و تصرف این کشور و برکنار کردن دولت حزب بعث، 38 روز بعد آغاز شد. بهانه لشکرکشی؛ اتهام فعالیت های اتمی عراق بود که این دولت چندبار آن را تکذیب کرده بود و در آخرین هفته پیش از آغاز حمله، با بازرسی حضوری از عراق هم موافقت کرده بود.

1984: ارتش کِنیا در منطقه واجیر واقع در شمال شرقی این کشور و نزدیک به مرز سومالی حدود پنج هزار سومالیایی تبار ساکن این منطقه و عموما مَرد را کشت. این سومالیایی تبارها «وِگالائی» خوانده می شدند. دولت کنیا تا مدت ها حاضر به تأیید اخبار این کشتار نبود.

2005: در این روز دولت جمهوری دمکراتیک خلق کره (کره شمالی) تأیید کرد که دارای سلاح اتمی شده است و به این ترتیب رسما وارد دسته کشورهای اتمی جهان شد. در باره اتمی شدن کره شمالی قبلا گزارش های متعدد انتشار یافته بود. کره شمالی از آن پس، بر میزان سلاحهای اتمی خود افزوده و تسلیحات موشکی و فضایی خود را تکمیل کرده است و یک قدرت هسته ای ـ موشکی بشمار می آید.

2007: دولت واشینگتن ژنرال Petraeus را به فرماندهی نیروهای نظامی آمریکا در عراق که این کشور را در تصرف داشتند منصوب کرد. این ژنرال از آن پس از نظرگویان مسئله عراق و خاور میانه شده است و هربار که حادثه تازه ای در منطقه روی دهد، روزنامه نگاران نظر او را استعلام و منتشر می کنند.

کارنامک نوشیروان (خاطره ای از مولف)

کمبود کاغذ و مرکّب چاپ در بهمن ماه 1357 و سرانجام ِخبرهای خارجی دریافت شده ـ ماجرای سرقت اتومبیل و ناپدید شدن بایگانی این اخبار

در بهمن ماه 1357 ـ بمانند سال های پیش از آن تا اواسط فروردین 1359 ـ دبیر میز اخبار بین الملل روزنامه اطلاعات بودم، مفسّر تحولات سایر کشورها و نویسنده ستون تاریخ در صفحه ششم (ضمن حفظ سمت یکی از سه معاون سردبیر اجرایی). بیش از هر زمان دیگر، در آن زمان بخش بزرگی از اخبار و نظرهایِ واصله از خبرگزاری ها، رادیوها و نیز روزنامه های اروپا و آمریکا که به تهران می رسید درباره تحولات و رویدادهای وقت ایران بود، ولی ما به علت تیراژ میلیونی و ترس از برخورد با کمبود کاغذ و مرکب چاپ، روزنامه را تنها در 8 صفحه (به جای 24 صفحه و 32 صفحه پیشین) منتشر می کردیم و بنابراین، برای نقل حتی 5 درصد از اخبار واصله از خارج، جا نداشتیم. من بخشی از مطالب استفاده نشده را پس از سُرت کردن، کُپی گرفتن و دسته بندی و در پاکت های بزرگ قراردادن به صندوق عقب اتومبیل خود منتقل می کردم تا بعدا در نوشتن تفسیر و تاریخ، مأخذ قرار دهم، زیراکه در آن زمان تحریریه روزنامه به علت آمد و رفت های زیاد، حساب و کتاب نداشت. معمولا اخبار خبرگزاری ها (اصطلاحا؛ بیگ4) در دو نسخه دریافت می شد. به این صورت که اپراتورِ تله پرینترها، باندهای دونسخه ای در چاپگر قرار می داد که یک نسخه اش را به میز اخبار بین الملل می دادند.
این اتومبیل من، یک داج کُرُونِت بزرگِ 8 سیلندرِ سفید رنگِ دنده اتوماتیک بود و قبلا به خوانندهِ بنام ـ ویگِن تعلّق داشت. به رغم داشتن اتومبیل های دیگر، آن را به این سبب خریده بودم که برای رساندنم به تپهِ جام جَم در خیابان پهلوی (اینک؛ ولیِ عصر) ـ سازمان رادیو تلویزیون ملّی ـ و هر روز دو بار ـ در ساعت 5 بامداد و 8 شب اطمینان بخش باشد. تصور کنید که اگر یک روز در ساعت 5 بامداد و به موقع، برای تنظیم اخبار به ساختمان پخش (جام جَم) نمی رسیدم چه حالت عصبی به من روی می داد و بر سر اخبار بخش مشروح بامدادی چه می آمد؟!.
خلاصه کنم. صندوق عقب اتومبیل (ترانک) از کُپی مطالب استفاده نشده پُر شده بود و فرصت استفاده از آنها نبود. از سوی دیگر، من حوصله انتقال آنها را به خانه نداشتم زیراکه سنگین بودند و زحمت از پلکان بالابردن را داشت تا اینکه یک روز اثری از آن اتومبیلِ پارک شده در خیابان ندیدم، به سرقت رفته بود. سرقت آن را به پلیس اطلاع دادم. هنوز پلیس تهران به آن نظم همیشگی بازنگشته بود که سرقت اتومبیل درخور توجه باشد. افسرانِ معروف به مصدقی که در طول دوران حادثه نویسی با آنان آشنا و بعضا دوست شده بودم، پس از انقلاب، و با نخست وزیر شدن مهدی بازرگان مقاماتِ بالای پلیس را به دست گرفته بودند و نخواستم که در آن گیر و دار پافشاری کنم که ماهها بعد، از استان فارس یک نامه اداری دریافت کردم که اتومبیل (اتومبیل سرقت شده من) در آنجا تصادف کرده و باید غرامت بدهم! و ... که قصه ای طولانی است. اداره مربوط در استان فارس از به سرقت رفتن اتومبیل اطلاع نیافته بود! و بر پایه شماره پلاک اتومبیل، آدرس مرا (صاحب اتومبیل را) را بدست آورده و مکاتبه کرده بودند. طولی نکشید که دو اتومبیل دیگر من و یکی از آنها از مقابل ورودی مجتمع کوی نویسندگان (منطقه شهرآرا) سرقت شدند و پس از بیست و چند سال داشتن اتومبیل، شدم؛ اتوبوس سوار!.

مطالعه این سایت و نقل مطالب آن با ذكر ماخذ (نشانی کامل سایت و نام مولف آن) آزاد است، مگر برای روزنامه های متعلق به دولت و دستگاههای دولتی؛ زیرا كه مولف این سایت اكیدا «روزنامه نگاری» را كار دولت نمی داند. روزنامه عمومی به عنوان قوه چهارم دمكراسی باید كاملا مستقل از دولت و سازمانهای عمومی باشد تا بتواند رسالت شریف خود را به انجام برساند.

تماس با مولف:

editor (a) iranianshistoryonthisday.com
n.keihanizadeh (a) gmail.com