Iranians History on This Day
      имрӯз    дар бораи сайт    дар бораи муаллиф
  рӯз ва моҳи мавриди назарро таъин кунед 
   
(Cyrillic Version)  
    برگرداننده به حروف سیریلیک: دکتر منیژه رحیموا (رحیم زاده) 
 
Баргардон ба хати сирилӣ: доктор Манижа Раҳимзода   


 

 Aug 13 
Поёни ҳукумати ғазнавиён бар Эрони ховарӣ
13 августи соли 1152 мелодӣ, Алоуддини Ғур бо тасарруфи Ғазна ба умри ҳукумати 155 солаи ғазнавиён бар Эрони ховарӣ поён дод. Сарҳади ғарбии ҳукумати ғазнавиён бар Эрон иёлати Рей буд.
    
Султон Маҳмуд

Авҷи ҳукумати ғазнавиён дар замони салтанати Маҳмуд буд, ки Ҳинди ҷануби ғарбиро ҳам дар чанд ҳамла тасарруф карда ва то соҳили уқёнуси Ҳинд пеш рафта ва маъбади муҳими ҳиндуён дар шаҳри Сумнотро (иёлати Гуҷарат) вайрон сохта буд. Агар ин ҳамлаҳои Султон Маҳмуди Ғазнавӣ ба Ҳинд сурат нагирифта буд, имрӯз кишваре ба номи Покистон иборат аз мусулмонони Ҳиндустон ва танҳо ба далели тафовути динӣ вуҷуд надошт. Покистон 14 августи соли 1947 (дуруст 79 сол баъд аз афтодани Ғазна ба дасти ғуриён) ба вуҷуд омад. Султон Маҳмуд далели ҳамлаҳои низомии худ ба Ҳиндро ривоҷи ислом эълом карда буд, вале бештари муаррихон ангезаи аслии ӯ аз ин ҳамлаҳоро касби зар ва умдатан бо ғорати маъбадҳои ҳиндуҳо навиштаанд. Муҳимтарин кори Султон Маҳмуд, ки боиси бақои шӯҳрати ӯ шудааст; таваҷҷӯҳ ба адибон ва донишмандон буд, ки бо онон ҷаласоти дидори муназзам дошт ва шоиронро ташвиқ ва дилгарм ба сурудани шеъри форсӣ мекард ва адабиёти форсӣ дар замони ӯ равнақ гирифт. Фирдавсӣ, ки танҳо ба хотири ватанаш ва ишқ ба эрониён ва на чашмдошти дигаре Шоҳнома (таърихи муназзами Эрони Бостон)-ро суруд ва дар соли 1025 мелодӣ вафот кард, дар замони Султон Маҳмуд мезист ва дар зодгоҳи худ Тӯс зиндагӣ мекард. Ба бовари муаррихон, ҷаҳонӣ шудани шӯҳрати Султон Маҳмуд ва сулолаи ғазнавӣ боис шуд, ки аз он пас дар ҳар гӯша аз ҷаҳон таваҷҷӯҳи подшоҳон ва амирон ба муаллифон, шоирону ҳунармандон танҳо ба хотири боқӣ мондани номи худашон аз тариқи корҳои онон афзоиш ёбад ва аз ин раҳгузар адабиёт ва ҳунар низ равнақ ёфт, ки дар асри ҳозир расонаҳо ҷои шоирон ва муаллифони қадимро гирифтаанд ва мақомҳои тарози аввали ҳар кишваре мекӯшанд, ки шуморе ҳарчи бештар аз мақоланигорон ва соҳибони қаламро дар канори худ дошта бошанд ва ё дастикам асбоби ранҷиши ононро фароҳам накунанд ва ....
    
    
    
    
    
    
    
    
    
Поёни як тамаддуни бостонӣ бо истифодаи чандсад туфангдор
Тамаддуни бостонии дурхашони Атстек: маъбад – боқимондаҳои иморатҳо – муҷассамасозӣ – сури фалакӣ ва муҳосибаи тақвим

Фернандо Кортес, афсари испониёӣ рӯзи 13 августи соли 1521 мелодӣ бо тасарруфи муҷаддади шаҳри Теночтитлан (Мексико ситии имрӯз) ба умри императории мутамаддини Атстек (Aztec) дар Мексика, ки дар заминаи илму ҳунар пешрафти чашмгир дошт, поён дод. Бартарии испониёиҳо дар ҷанг бо бумиёни Мексика танҳо аслиҳаи оташини онон буд.
    Кортес, (танҳо бо мақсади ба даст овардани тилло ва нуқра, ва замин барои истиқрори аҳолии изофии Урупо ва ба бекорӣ кашондани бумиён) бо чандсад туфангдор ва теъдоди тӯпи артиши даҳҳо ҳазор нафарӣ атстекҳоро шикаст дода буд! Оғози тақвими Мексики Бостон, ки дастикам аз тамаддуни ориёӣ надошт аз 13 августи соли 3114 пеш аз мелод оғоз мешавад ва ин тақвим ва осори Обнияи Бостонии Мексика маҳфуз монда ва ҳувияти ин миллат аст.
    
    
    
Зодрӯзи Фидел Кастро
Кастро дар ҳаштодумин зодрӯзаш 13 августи соли 2006 дар бемористон буд
13 август зодрӯзи Фидел Кастро аст – марде ки 48 сол дар муқобили Омрико истод ва шикаст нахӯрд.
    Вай дар ин рӯз дар соли 1927 ба дунё омад. Вай муваффақ шуд, беҳтарин равиши омӯзиш ва парвариш ва дармони ройгон ва бознишастагии умуми дар ҷаҳонро дар Куба пиёда кунад ва яке аз мухолифатҳои Омрико бо ӯ, дар ботини ҳамин низом дармони ройгон аст, ки амри дармон дар Омрико мутлақан ғайридавлатӣ ва гаронтар аз ҳамаи кишварҳост. Дар ҳар ҳаракати интиқодӣ аз вазъияти гарони дармонии Омрико,мунаққидон равиши дармон дар Кубаро ба рухи мақомоти Вашингтон мекашанд.
    
Кастро пас аз Инқилоб


    
Доктор Кастро дар даврони муборизаи мусаллаҳона. Дар акс, Че Гевара ва ду ҳамразми дигари Кастро дида мешаванд


    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
    
Занони Олмонӣ дар Инглистон коргар шуданд
Давлати Инглистон, ки бар асари ҷанги ҷаҳонии дувум дучори камбуди коргар шуда буд, 13 августи соли 1947 бист ҳазор нафар зани олмониро аз минтақаи ишғолии Омрико дар Олмон ба Инглистон кӯчонид, то дар коргоҳҳои ин кишвар машғул ба кор шаванд. Ин занон дар замоне ба Инглистон интиқол ёфтанд, ки Олмон барои тармими харобиҳои ношӣ аз ҷанг ба коргар ниёзи зиёд дошт ва саранҷом маҷбур шуд, ки муҳоҷирати коргарон аз Туркия ва Булғористон мувофиқат кунад, ки бисёре аз онон аз ҳамон замон дар он ҷо мондаанд.
    
    
    
    
Ҳадяи муаллиф
Ин сайти мустақил ва озод, ҳадяи ночизи муаллифи он ба ҳамаи эрониён, эронитаборҳо ва порсизабонон аст, ки эшонро аз ҷон азизтар дорад; ва хидмате меҳанӣ ва омӯзишӣ, ки хидмат ба Меҳан, ҳамватанон ва эронитаборҳо як вазифа, рисолат ва қарзе аст, ки бояд шариф ва халалнопазир бошад ва дар роҳи анҷоми вазифаи меҳанӣ ниёз ба ҳимояти моддии эҳдоӣ набояд бошад ва нахоҳад буд. Интихоби мавзӯъ барои нигориш ва пешниҳод дар сайт назари шахсии муаллиф аст.
 



 



 




 
 Contact Author: historian [at] copper.net

 Designed & Developed by: Aftabsoft Co. 2008